منات آذربایجان واحد پول جمهوری آذربایجان است و هر منات صد گپیک (qəpik) می‌شود. نماد آن ₼ و کد بین‌المللی‌اش AZN است. اگر برای سفر به باکو یا خرید و پس‌انداز دنبال نرخ آن می‌گردید، قیمت منات آذربایجان امروز را در صفحهٔ خودش ببینید. اینجا دربارهٔ خود پول می‌خوانید، یعنی ریشهٔ نامش، سه نسخه‌اش از ۱۹۱۹ تا امروز و شکل اسکناس‌ها و سکه‌هایش.

منات آذربایجان در یک نگاه

خلاصه برای مسافر و خریدار

منات آذربایجان با کد AZN شناخته می‌شود و هر منات ۱۰۰ گپیک است. نسخهٔ فعلی از اول ژانویهٔ ۲۰۰۶ در گردش است و بانک مرکزی آذربایجان آن را منتشر می‌کند. اسکناس‌ها هفت مبلغ دارند، از ۱ تا ۲۰۰ منات، و سکه‌ها شش مبلغ، از ۱ تا ۵۰ گپیک. بانک مرکزی آذربایجان سال‌هاست نرخ هر دلار را حدود ۱٫۷ منات ثابت نگه می‌دارد.


بانکی که منات را منتشر می‌کند تا ۲۰۰۹ «بانک ملی آذربایجان» نام داشت و بعد «بانک مرکزی آذربایجان» شد. اسکناس‌های چاپ‌های بعد از آن، از جمله ۱ و ۵ منات، نام تازه را دارند.

نماد ₼ را همان طراحی کشید که اسکناس‌های یورو را هم طراحی کرده بود، یعنی رابرت کالینا اتریشی، و آن را در ۲۰۰۶ همراه اسکناس‌های تازه ارائه کرد. شکل آن کمی به نماد یورو (€) شبیه است. در ۲۰۱۳ این نماد کد یونیکد U+20BC دریافت کرد، پس امروز در متن‌های دیجیتال هم نوشته می‌شود.

منات به تومان چند می‌شود؟

عددی که در صرافی و بازار آزاد می‌بینید قیمت هر یک منات به تومان است. برای هر مبلغ دیگر، کافی است آن را در تعداد مناتی که دارید ضرب کنید. یک راه سریع هم برای تخمین هست. چون بانک مرکزی آذربایجان هر دلار را حدود ۱٫۷ منات نگه می‌دارد، قیمت هر منات تقریباً برابر قیمت دلار به تومان تقسیم بر ۱٫۷ است. قیمت روز را همیشه از صفحهٔ قیمت منات آذربایجان بردارید، چون هر روز عوض می‌شود.

منات نوسان کمی دارد. بانک مرکزی آذربایجان از ۲۰۱۷ تقریباً نرخ ۱٫۷ منات را برای هر دلار آمریکا نگه داشته است. پس اگر قیمت منات به تومان بالا یا پایین می‌رود، دلیلش بیشتر حرکت دلار در بازار ایران است، نه خود منات. اگر قصد سفر دارید، برای مبلغ‌های کوچک مثل ۱۰ یا ۱۰۰ منات، همان ضرب ساده تقریب خوبی می‌دهد. فقط صرافی کارمزد هم می‌گیرد، پس مبلغ نهایی را پیش از معامله از او بپرسید.

تاریخچهٔ منات آذربایجان

اسم منات ریشه در واژهٔ لاتین Moneta دارد، لقبی برای جونو، الهه‌ای رومی. دو واژهٔ money و mint در انگلیسی هم از همین ریشه‌اند. آذربایجان در تاریخش سه بار پولی به نام منات منتشر کرده است.

منات اول، ۱۹۱۹ تا ۱۹۲۳

جمهوری دموکراتیک آذربایجان در ۱۹۱۹ نخستین منات را چاپ کرد. دولت شوروی در آذربایجان هم بعد از آن چند سال همین پول را نگه داشت. این پول فقط اسکناس بود و زیرواحد نداشت. اسکناس‌های جمهوری دموکراتیک مبلغ‌های ۲۵ تا ۵۰۰ منات داشتند و متن آن‌ها چند زبان، از جمله آذری و روسی، بود. در ۱۹۲۳، با پیوستن آذربایجان به اتحاد شوروی، روبل جای منات را گرفت.

منات دوم، ۱۹۹۲ تا ۲۰۰۶

پس از استقلال، منات از ۱۵ اوت ۱۹۹۲ دوباره به دست مردم رسید. بانک ملی آذربایجان در ازای هر ده روبل شوروی یک منات می‌داد. سکه‌های ۵، ۱۰، ۲۰ و ۵۰ گپیک در ۱۹۹۲ و ۱۹۹۳ ضرب شد و بیشترشان آلومینیوم بودند. در دههٔ ۱۹۹۰ تورم آن‌قدر بالا رفت که این سکه‌ها دیگر به کار نمی‌آمدند. اسکناس‌ها از مبلغ‌های کوچک شروع شدند و کم‌کم به ده‌ها هزار منات رسیدند.

در منات دوم، از ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۵ نرخ دلار نسبتاً ثابت ماند و حدود ۴۷۰۰ تا ۵۰۰۰ منات بود. از بهار ۲۰۰۵ منات در برابر دلار کمی قوی‌تر شد. احتمالاً چون درآمد صادرات نفت بالا رفت، چون اقتصاد آذربایجان به نفت و گاز تکیه دارد. تا پایان همان سال هر دلار حدود ۴۵۹۱ منات ارزش داشت.

منات سوم، از ۲۰۰۶ تا امروز

از اول ژانویهٔ ۲۰۰۶ یک منات جدید جای ۵۰۰۰ منات دوم را گرفت. از اکتبر ۲۰۰۵، تا مردم عادت کنند، قیمت‌ها را با هر دو پول می‌نوشتند و منات قدیمی تا ۳۱ دسامبر ۲۰۰۶ قابل استفاده بود. سکه‌های گپیک هم که در دههٔ ۱۹۹۰ از رده خارج شده بودند، با ظاهر تازه برگشتند.

سکه‌های منات سوم ۱، ۳، ۵، ۱۰، ۲۰ و ۵۰ گپیک‌اند و به سکه‌های یورو شباهت دارند. طراح اسکناس‌ها هم همان رابرت کالیناست. بانک مرکزی در ۲۰۱۸ اسکناس ۲۰۰ منات را برای نودوپنجمین سالروز تولد حیدر علی‌اف، رهبر پیشین آذربایجان، چاپ کرد. تصویر روی آن مرکز فرهنگی حیدر علی‌اف در باکو است. در ۲۰۲۱ هم یک اسکناس یادبود ۵۰۰ منات چاپ شد.

اسکناس‌های منات آذربایجان چه شکلی‌اند؟

اگر دنبال «عکس منات» هستید، هر مبلغ نقش و رنگ مخصوص خودش را دارد و به‌راحتی از دیگری جدا می‌شود. این‌ها نقش‌های اصلی مجموعهٔ ۲۰۰۶ هستند.

  • ۱ منات. سازهای سنتی مثل تار و کمانچه و نقش قالی.
  • ۵ منات. نویسندگان، شاعران و کتاب، به‌همراه نقش سنگ‌نگاره‌های قوبوستان.
  • ۱۰ منات. باکوی قدیم با کاخ شروانشاهان و برج دوشیزه.
  • ۲۰ منات. نمادهای قدرت مثل شمشیر و کلاه‌خود.
  • ۵۰ منات. نماد جوانی و علم.
  • ۱۰۰ منات. نمادهای معماری و رشد اقتصادی.
  • ۲۰۰ منات. مرکز حیدر علی‌اف در باکو.

در سال‌های اخیر طرح بعضی اسکناس‌ها اندکی تغییر کرده، مثلاً در اسکناس ۱ و ۵ و ۲۰ منات. سکه‌های گپیک خرد هستند و در خرید روزمره ارزش کمی دارند.

کار بعدی شما

برای دیدن نرخ روز، نمودار و تغییرات اخیر منات به قیمت منات آذربایجان امروز بروید. اگر ارزهای دیگر هم برایتان مهم است، قیمت لحظه‌ای ارزها را ببینید. برای ایرانی‌ها منات بیشتر با سفر و تجارت با باکو معنا پیدا می‌کند.