سؤال «هر اونس طلا چند گرم است» معمولاً وقتی پیش می‌آید که خبر اونس جهانی را دیده‌اید و نمی‌دانید این عدد برای یک گرم طلای ۱۸ عیار در ایران چقدر می‌شود. باید از وزن اونس شروع کنید. هر اونس طلا یعنی اونس تروا، و اونس تروا ۳۱٫۱۰۳۵ گرم است، حدود ۶٫۷۵ مثقال. اونس معمولی ۲۸٫۳۴۹۵ گرم است و در خبرهای طلا کاربردی ندارد. بعد از این، اونس را به مثقال و نخود تبدیل می‌کنیم و با قیمت دلار آزاد، قیمت یک گرم طلای ۱۸ عیار را درمی‌آوریم. آخرش می‌توانید با ماشین‌حساب گوشی ببینید قیمت بازار ایران از عدد حساب‌شده بالاتر است یا پایین‌تر.
هر اونس طلا چند گرم است و چرا جواب ۳۱٫۱ است نه ۲۸٫۳
در دنیا دو اونس رایج است و اشتباه گرفتن‌شان معمول‌ترین خطای این حساب است. تفاوتشان از واحد کوچک «گرین» می‌آید. اونس تروا ۴۸۰ گرین است و اونس معمولی، همان که برای وزن غذا و کالا به کار می‌رود، ۴۳۷٫۵ گرین. پس تروا حدود ۹٫۷ درصد سنگین‌تر درمی‌آید و لازم نیست گرین را حفظ کنید. اگر می‌پرسید هر اونس طلا چند گرم است، جواب ۳۱٫۱ گرم است.
قیمتی که در خبرها می‌بینید به دلار برای یک اونس تروای طلا است. قیمت مرجع طلای ۹۹۵ به بالا را هم LBMA، انجمن بازار شمش لندن، دو بار در روز اعلام می‌کند. اگر به‌جای ۳۱٫۱ بر ۲۸٫۳ تقسیم کنید، قیمت هر گرم گران‌تر درمی‌آید، و برای خریدی که به میلیاردها تومان می‌رسد این اختلاف کم نیست.
این وزن به شما کمک می‌کند خبر را بسنجید. اگر اونس ۴٬۰۰۰ دلار باشد، این مبلغ برای کمی بیش از ۳۱ گرم طلای خالص است. پس قیمت هر گرم از تقسیم بر ۳۱ درمی‌آید و تقسیم بر ۲۸ جواب را بالا می‌برد.
اونس به مثقال و نخود
در بازار ایران طلا را با مثقال معامله می‌کنند. مثقال صیرفی، همان که در بازار طلا حساب می‌شود، ۴٫۶۰۸ گرم است و برابر ۲۴ نخود، و نخود واحد کوچک‌تری است با وزن ۰٫۱۹۲ گرم. مثقال شرعی ۳٫۴۵۶ گرم و ۱۸ نخود است و فقط در احکام دینی به کار می‌رود و به قیمت بازار ربطی ندارد. اگر ۳۱٫۱۰۳۵ را بر وزن مثقال صیرفی تقسیم کنید، یک اونس حدود ۶٫۷۵ مثقال درمی‌آید.
اگر وزن طلای خودتان را دارید و اونسش را می‌خواهید، ستون مثقال یا گرم را پیدا کنید و عدد اونس را از ستون اول بخوانید. مثلاً ۱۰ مثقال حدود ۱٫۴۸ اونس است، و دو رقم اعشار برای حساب روزمره کافی است. برای هر گرم هم ۰٫۰۳۲۱۵ اونس تروا حساب کنید.
هر اونس طلا چند گرم طلای ۱۸ عیار است و چرا دو جواب درست دارد
طلای ۱۸ عیار مخلوطی از طلا و فلز دیگر است و به این مخلوط آلیاژ می‌گویند. اگر یک جا ۲۳ گرم دیده‌اید و جای دیگر ۴۱ گرم، هر دو درست‌اند، چون به دو سؤال متفاوت جواب می‌دهند. در ۳۱٫۱ گرم طلای ۱۸ عیار حدود ۲۳ گرم طلای خالص هست، چون ۱۸ عیار سه‌چهارم طلاست. اگر هم بخواهید در ۱۸ عیار دقیقاً یک اونس طلای خالص داشته باشید، باید حدود ۴۱ گرم آلیاژ بردارید، چون ۳۱٫۱ را باید بر ۰٫۷۵ تقسیم کرد.
اگر در جواب «هر اونس طلا چند گرم است» جایی ۲۳ یا ۲۸ گرم دیده‌اید، احتمالاً منبع این دو عدد همین است. عدد ۲۳ همان طلای خالصِ ۳۱٫۱ گرم طلای ۱۸ عیار است و ۲۸ از اونس معمولی می‌آید که برای طلا به کار نمی‌رود.
از قیمت اونس به قیمت گرم ۱۸ عیار با یک ماشین‌حساب
می‌خواهیم ببینیم یک گرم طلای ۱۸ عیار طبق قیمت جهانی چقدر می‌شود و اسم آن را قیمت حساب‌شده می‌گذاریم. برای این کار سه گام لازم است. قیمت اونس به دلار را در قیمت دلار آزاد به تومان ضرب کنید تا قیمت تومانی یک اونس بیاید. آن را بر ۳۱٫۱۰۳۵ تقسیم کنید تا قیمت یک گرم ۲۴ عیار شود، و بعد در ۰٫۷۵ ضرب کنید تا ۱۸ عیار درآید.
در این حساب دو چیز زیاد فراموش می‌شود. دلار باید همان دلاری باشد که طلافروشان در بازار می‌بینند، یعنی دلار آزاد و نه نرخ رسمی. ۰٫۷۵ هم فقط برای طلای ۱۸ عیار درست است. برای عیار دیگر، به‌جای ۰٫۷۵ عیار را بر ۲۴ تقسیم کنید و حاصل را در قیمت گرم ۲۴ عیار ضرب کنید.
مثال با قیمت‌های ۱۴ آبان
این روش را روی قیمت‌های ساعت ۶:۳۴ صبح پنجشنبه ۱۴ آبان ۱۴۰۵ در صفحهٔ قیمت طلا و سکهٔ خانه سرمایه امتحان کردیم. اونس ۴٬۱۲۷٫۶ دلار بود و دلار آزاد ۲۶۷٬۰۰۰ تومان. گرم ۱۸ عیار حدود ۲۵٬۹۷۵٬۰۰۰ تومان و مظنه، یعنی قیمت بازار برای یک مثقال طلای ۷۰۵، حدود ۱۱۲٬۵۲۰٬۰۰۰ تومان بود. اونس جهانی را هم می‌توانید در صفحهٔ قیمت اونس جهانی طلا دنبال کنید.
مظنه قیمت یک مثقال طلای ۷۰۵ است، یعنی از هزار قسمتش ۷۰۵ قسمت طلاست، حدود ۱۷ عیار. مظنه را هم از روی قیمت اونس می‌شود حساب کرد. ضریب ۹٫۵۷۴۲ در جدول از تقسیم وزن اونس بر وزن طلای خالصِ یک مثقال ۷۰۵ به دست می‌آید. اگر مظنه را دارید و گرم ۱۸ عیار می‌خواهید، آن را بر ۴٫۳۳ تقسیم کنید، همان روشی که صفحهٔ فرمول محاسبه قیمت طلا هم دارد.
این قیمت خام است و وقتی طلا می‌خرید، اجرت ساخت، سود فروشنده و مالیات هم روی آن اضافه می‌شود. توضیح اجرت را در مقالهٔ اجرت ساخت طلا بخوانید.
چرا قیمت بازار ایران با عدد حساب‌شده یکی نیست
در مثال بالا قیمت بازار حدود ۲ درصد از قیمت حساب‌شده پایین‌تر بود. دلیل قطعی این فاصله را نمی‌دانیم و حدس هم نمی‌زنیم، فقط می‌شود چند چیز را نام برد که روی آن اثر دارند. این فاصله ثابت نیست و گاهی بازار بالاتر از قیمت حساب‌شده است و گاهی پایین‌تر. فقط وقتی بالاتر است می‌شود گفت قیمت «حباب» دارد، یعنی از ارزش حساب‌شده بیشتر است.
اگر خودتان حساب می‌کنید، دلاری که در حساب می‌گذارید باید دلار همان ساعت باشد، چون دلار در طول روز عوض می‌شود. اونس هم لحظه‌به‌لحظه تغییر می‌کند، پس اگر قیمت اونس و قیمت بازار را در یک لحظه نگرفته باشید، حساب کمی جابه‌جا می‌شود. خریدار و فروشنده هم حدس می‌زنند چند روز بعد قیمت چه می‌شود و این در قیمت داخل اثر می‌گذارد. فرمول ما چنین چیزی را حساب نمی‌کند.
چرا خودِ اونس بالا یا پایین می‌رود موضوع این صفحه نیست. نظر ما دربارهٔ آیندهٔ قیمت طلا را در مقالهٔ پیش‌بینی قیمت طلا نوشته‌ایم. برای فاصلهٔ امروز هم همین سه گام را با قیمت اونس و دلار همان روز بزنید و با صفحهٔ زندهٔ قیمت طلا مقایسه کنید. به نظر ما همین حساب ساده، با قیمت اونس و دلار همان روز، تصویر روشن‌تری از یک خبر کوتاه می‌دهد.
سلب مسئولیتاینجا فقط روش حساب را نشان داده‌ایم و توصیه نمی‌کنیم طلا بخرید یا بفروشید. قیمت‌ها در طول روز عوض می‌شوند و عددهای ساعت ۶:۳۴ صبح ۱۴ آبان فقط برای مثال‌اند. پیش از هر معامله، قیمت همان روز را از صفحهٔ قیمت زنده بردارید.
نظر شما درباره این مقاله چیست؟
شما چه امتیازی میدهید؟